ရာသီဥတု ေဖာက္ျပန္မႈေၾကာင့္ သက္ရွိသတၱ၀ါမ်ား အရြယ္အစားေျပာင္းလဲ

သဘာ၀တၳပညာရွင္ႀကီး ခ်ားစ္ဒါ၀င္၏ က်မ္းႀကီးတေစာင္ျဖစ္ေသာ The Origin of Species တြင္ ကမၻာေပၚရွိ သက္ရွိသတၱ၀ါ မ်ိဳးစိတ္မ်ားသည္ သဘာတရား၏ ေရြးခ်ယ္ခံမ်ားျဖစ္သည္ ဟုတင္ျပခဲ့သည္။

ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ အပင္ႏွင့္ သက္ရွိသတၱ၀ါမ်ား၏ အရြယ္အစား ေသးငယ္လာေသာ ေၾကာင့္ ကမၻာေပၚရွိလူသားမ်ား၏ စားေသာက္ေနထိုင္မႈကို ထိခိုက္လာႏိုင္ေၾကာင္း သုေတသန ပညာရွင္မ်ားမွ ေဟာကိန္းထုတ္ခဲ့သည္။ အပူခ်ိန္ ျမင့္တက္လာျခင္း၊ အခ်ိန္အခါမဟုတ္ မိုးရြာသြန္းမႈ တို႔ေၾကာင့္ ကုန္းေန၊ ေရေန သတၱ၀ါမ်ား၏ အရြယ္အစား ကိုထိခုိက္လာေၾကာင္း ေျပာဆိုခဲ့သည္။

သုေတသန ျပဳခ်က္မ်ားအရ ေသြးေအး သတၱ၀ါမ်ားျဖစ္သည့္ ဖါးျပဳတ္၊ လိပ္ႏွင့္ ေျမြတို႔၏ အရြယ္အစား ေျပာင္းလဲလာခဲ့သည္။ လြန္ခဲ့ေသာ ၂၂ ႏွစ္အတြင္း ကမၻာ့ အပူခ်ိန္ ၁.၅ ဒီဂရီ ဆဲလ္စီယပ္ တိုးလာျခင္းေၾကာင့္ ေသြးေအး သတၱ၀ါမ်ား၏ အရြယ္ ေသးငယ္လာျခင္း ျဖစ္ေၾကင္း စကၤာပူ အမ်ိဳးသား တကၠသိုလ္မွ David Bickford က ေျပာဆိုခဲ့သည္။

Nature မဂၢဇင္းႀကီး၏ ေဖာ္ျပခ်က္အရ ရာသီဥတု ေဖာက္ျပန္မႈကိုေလ့လာရာတြင္ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ ၁၀၀ ေက်ာ္က တည္ရွိခဲ့ေသာ ရုပ္ၾကြင္းမ်ား၏ကို သုေသနျပဳတင္ျပထားျခင္း ျဖစ္သည္။ သုေတသန ျပဳလုပ္ခ်က္အရ မ်ိဳးစိတ္မ်ား အားလုံးတြင္ ေျပာင္းလဲမႈ တူညီေနသည္ကို ေတြ႔ရွိရသည္။

ႏွစ္သန္း ၅၀ ကတည္ရွိခဲ့ေသာ ရုပ္ၾကြင္းမ်ားကို ေလ့လာရာတြင္ တြင္းေအာင္ သတၱ၀ါမ်ား ျဖစ္သည့္ ပိုးေတာင္မာ၊ ပ်ား ႏွင့္ပုရြက္ဆိတ္ တို႔၏ အရြယ္အစာမွာ ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္းထိ ေသးငယ္သြားသည္ ကိုေတြ႔ရွိခဲ့သည္။

ပင္လယ္ေရတြင္ အက္ဆစ္ႏွင့္ ကာဗြန္ဒိုင္ေအာက္ဆိုဒ္ မ်ားလာမႈေၾကာင့္ ပင္လယ္ေရေန သတၱ၀ါတို႔ အရြယ္အစား မွာလည္း ေသးငယ္လာေၾကာင္း ေတြ႔ရွိခဲ့သည္။ ၁ ဒီဂရီ စင္တီဂရတ္ တိုးလာတိုင္း ကုန္းေနေရေန သတၱ၀ါမ်ား၏ အရြယ္အစား ၄ ရာခိုင္ႏႈန္းထိ အရြယ္ေသးငယ္လာၿပီး၊ ငါးကဲ့သို႔ေသာ ေရေန သတၱ၀ါတို႔ အရြယ္အစားမွာ ၁၄ ရာခိုင္ႏႈန္းမွ ၂၂ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိႏွင့္ စပါးပင္ႏွင့္ အျခားေသာ သီးႏႈံပင္တို႔မွာ ၃ ရာခို္င္ႏႈန္းမွ ၁ရ ရာခိုင္ႏႈန္းထိ ေသးငယ္လာေၾကာင္း ေတြ႔ရွိခဲ့သည္။ ပင္လယ္ေရတြင္ အက္ဆစ္ မ်ားလာျခင္းသည္ ေရေနသတၱ၀ါမ်ားကို အႀကီးအက်ယ္ ထိခိုက္လာ ႏိုင္သည့္အတြက္ စုိးရိမ္ ပူပင္မႈမ်ားရွိေနၾကသည္။

ေရေနသတၱ၀ါမ်ား အျပင္ ေလထုထဲတြင္ ကာဗြန္ဒို္ေအာက္ဆိုဒ္ အဆမတန္ မ်ားျပားလာျခင္းေၾကာင့္ သစ္ပင္မ်ား၏ အရြယ္အစားမွာလည္း ေသးငယ္လာခဲ့ေၾကာင့္ ေတြ႔ရွိခဲ့သည္။ သုိ႔ရာတြင္ လတၱီက်ဳ အျမင့္ပိုင္းတြင္ ေနထိုင္သည့္ တြားသြားသတၱ၀ါမ်ား၊ ဘဲရို္င္း ႏွင့္အျခားေသာ ငွက္မ်ားမွာ အရြယ္ႀကီးထြား လာသည္ကို ေတြ႔ရသည္။ ကမၻာႀကီးပူေႏြးလာမႈေၾကာင့္ သက္ရွိမ်ား၏ ဇီ၀ေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္စဥ္မ်ား ကေမာက္ကမ ျဖစ္လာရသည္ကို ေတြ႔ရွိရေၾကာင္း Nature စာေစာင္တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ ၁၀၀ အတြင္း ကမၻာ့ အပူခ်ိန္ ၁ ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ တိုးလာခဲ့သည္။ ႏိုင္ငံတကာ ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈ ဆိုင္ရာအဖြဲ႔မွ လာမည့္ ၂၁၀၀ ခုႏွစ္တြင္ကမၻာ့အပူခ်ိန္သည္ ၇ ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ အထိ ျမင့္တက္လာႏိုင္ေၾကာင္း ခန္႔မွန္းခဲ့သည္။ သိပၸံပညာရွင္မ်ား အေနျဖင့္ အနာဂါတ္တြင္ ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ မည္မွ် ထိခိုက္လာမည္ကိုေလ့လာသင့္ေၾကာင့္၊ ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈႏွင့္အတူ သက္ရွိ ေဂဟာစနစ္ ေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ ကမၻာ့လူသားမ်ား၏ အစားအေသာက္ ဖူလုံမႈကို ထိခိုက္လာႏိုင္သည္ဟု ေဟာကိန္းထုန္ခဲ့သည္။

သဘာ၀တရား ေဖါက္ျပန္မႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚေနေသာ ထိုင္းႏိုင္ငံအတြင္း ေရႀကီးမႈသည္ ဟာ၀ိုင္အီ၌ က်င္းပခဲ့သည့္ ေအရွား ပစၥဖိတ္ အစည္းအေ၀းတြင္ အေရးႀကီးေသာ အခန္းက႑မွ ပါ၀င္ခဲ့သည္။ အစည္းအေ၀း တက္ေရာက္လာသည့္ ႏိုင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္မ်ား အျပင္ ႏိုင္ငံတကာ အရင္းရွင္ကုမၸဏီ မ်ားျဖစ္သည့္ Google ၊ Microsoft ၊ AT&T ၊ Cagill ၊ Boeing ႏွင့္ GE တို႔မွ လည္း ထိုင္းႏိုင္ငံၾကဳံေတြ႔ခဲ့ရသည့္ သဘာ၀တရား ေဖါက္ျပန္မႈကို စိုးရိတ္ေၾကာင္း ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကၿပီး၊ အနာဂါတ္ကာလတြင္ ေရလႊမ္းမိုးမႈ ေဘးမွကာကြယ္ေရး နည္းလမ္းမ်ားကို ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရန္ ကတိေပးခဲ့ၾကသည္။

Sources; Climate change is shrinking species, study warns; CNN and Bangkok Post.

ေစာျပည့္ညိဳ